Chương 144: Định Tính Bi Kịch Và Lưu Trữ Hồ Sơ Của Cảnh Sát
Sương mù trên sông lúc sáu giờ sáng vẫn chưa tan, giống như một lớp lụa mỏng bao quanh toàn bộ bờ sông. Triệu Kiến Quân siết chặt chiếc khăn lông dùng để chạy bộ buổi sáng, vừa quẹo qua khúc cua dưới vách đá thì bị một thứ dưới chân làm vấp một cái. Anh lảo đảo đứng vững, cúi đầu nhìn xuống bãi đá cuội - trong sương mù thấp thoáng một người đang nằm, chiếc áo khoác màu xanh đậm trải trên mặt đất, giống như một đám mây bị gió thổi rơi.
"Này! Cô không sao chứ?"
Anh hét lên một tiếng, giọng nói trôi lơ lửng trong sương mù, không nhận được hồi đáp. Triệu Kiến Quân chậm rãi tiến lại gần, nhịp tim ngày càng nhanh - người đó nằm nghiêng, tóc xõa trên đá cuội, dính đầy sương sớm, ngang eo thắt một chiếc đai lưng màu xanh thẫm, mép vải đã mòn đến trắng bệch. Anh ngồi xổm xuống, thử chạm vào cổ tay đối phương, cảm giác lạnh lẽo lập tức truyền từ đầu ngón tay đến tận tim.
"Có người chết rồi!"
Giọng Triệu Kiến Quân run rẩy, lúc lấy điện thoại ra tay cũng run bần bật, số "110" trên màn hình phải bấm ba lần mới đúng. Khoảnh khắc điện thoại kết nối, anh không nhịn được ngoái đầu nhìn - sương mù trên sông dường như càng nồng hơn, che khuất một nửa thi thể, tiếng nước sông phía xa "ào ào" vang lên, như đang khẽ thở dài.
Sáu giờ hai mươi lăm phút, Đội trưởng Lý Vĩ dẫn theo người của đội hình sự đến hiện trường. Ánh đèn cảnh sát nhấp nháy xanh đỏ trong sương mù, bánh xe nghiền qua bãi đá cuội phát ra tiếng "lạo xạo."
Anh nhảy xuống xe, trước tiên bảo cảnh sát giăng dây cảnh báo:
"Đừng phá hoại hiện trường, tổ pháp y mười phút nữa sẽ đến."
Nói xong, anh xỏ bọc giày vào, đi về phía thi thể.
Sương mù dần tan đi một chút, gương mặt Lan Khê lộ ra. Cô nằm trên đá cuội, mắt nhắm nghiền, khóe miệng vẫn mang theo một nụ cười nhàn nhạt, giống như chỉ đang ngủ say. Bước chân Đội trưởng Lý Vĩ khựng lại - anh từng gặp Lan Khê hai lần, một lần là bên ngoài phòng thẩm vấn của Trần Hạo, cô nắm chặt mảnh đá Long Phượng, đỏ hoe mắt nói "Em trai tôi không giết người"; lần khác là ở tiệm thẩm mỹ, cô rót nước nóng cho cảnh sát, đầu ngón tay còn dính tinh chất mặt nạ, mỉm cười nói "Có tin tức gì phiền các anh báo cho chúng tôi biết".
Bây giờ, cô nằm trên bãi đá cuội lạnh lẽo này, sẽ không bao giờ cười nữa.
Lão Chu pháp y ngồi xổm bên cạnh thi thể, đeo găng tay, trước tiên kiểm tra đồng tử của Lan Khê, rồi sờ vào động mạch cảnh của cô:
"Thời gian tử vong vào khoảng sáu đến bảy giờ tối qua, tức là mười hai tiếng trước."
Giọng ông rất nhẹ, như sợ làm kinh động điều gì đó:
"Trên bề mặt cơ thể không có dấu vết vật lộn, xương sọ bị gãy vụn, phù hợp với đặc điểm rơi từ trên cao xuống, phán đoán ban đầu là tự sát, không có dấu hiệu bị giết."
Ánh mắt Đội trưởng Lý Vĩ dừng lại trên tay Lan Khê. Tay phải cô nắm rất chặt, giữa kẽ tay lộ ra một góc giấy. Lão Chu pháp y cẩn thận cạy ngón tay cô ra, một tờ giấy gấp vuông vức rơi ra - đó là một bức di thư, mép giấy đã sờn rách, bên trên còn lưu lại những vệt nước mắt màu nâu, góc dưới bên phải dính chút vết máu khô, giống như bị vết thương trong lòng bàn tay quẹt vào.
"Đây là chữ viết của Trần Hạo."
Đội trưởng Lý Vĩ nhận lấy di thư, khi đầu ngón tay chạm vào mặt giấy, vẫn còn cảm nhận được sự ẩm ướt còn sót lại (thực chất là sương sớm, nhưng anh luôn cảm thấy nó giống như nước mắt). Anh mở tờ giấy ra, mấy chữ "Chị, đừng nhảy sông nữa" bị nhòe đi mờ mịt, y hệt bức di thư đã thấy trong phòng thẩm vấn lần trước. Chỉ là lần này, bức thư khuyên cô sống tiếp này cuối cùng vẫn không giữ được cô.
"Lý đội, anh xem cái này."
Tiểu Ngô cảnh sát bên cạnh chỉ vào eo Lan Khê. Chiếc đai lưng màu xanh thẫm thắt rất chặt, thắt một nút sống kép, Lão Chu pháp y nhẹ nhàng cởi ra, từ trong đai lưng lại lấy ra một thứ khác - đó là một mảnh vỡ đá Long Phượng, cạnh đá còn dính chút máu khô, cùng màu với vết máu ở góc dưới bên phải di thư.
"Đây là hòn đá Lan Khê và Trần Hạo nhặt được bên bờ sông năm ngoái."
Cổ họng Đội trưởng Lý Vĩ hơi nghẹn lại. Anh nhớ lại lần đầu gặp Lan Khê, cô nắm chặt hòn đá Long Phượng nguyên vẹn trong lòng bàn tay, móng tay gần như khảm vào đá:
"Đường vân trên hòn đá này giống rồng phượng, A Hạo nói muốn cùng tôi giữ lấy nó để làm kỷ niệm."
Bây giờ, đá đã vỡ, người cũng không còn.
Đúng lúc này, từ xa có tiếng bước chân truyền đến. Đội trưởng Trương Đào thở hổn hển chạy tới, cổ áo cảnh phục mở phanh, trên tóc còn dính hơi sương. Đêm qua anh tăng ca ở văn phòng tổ chuyên án đến ba giờ sáng, lúc nhận được điện thoại mới chợp mắt được nửa tiếng:
"Thế nào? Xác định là Lan Khê không?"
Đội trưởng Lý Vĩ đưa di thư qua:
"Xác định, còn có chiếc đai lưng ở eo cô ấy - Lão Chu pháp y nói, chiếc đai lưng này chắc là của Trần Quyên."
Đội trưởng Trương Đào nhận lấy di thư, ngón tay m*n tr*n vệt nước mắt trên mặt giấy. Anh nhớ lại cảnh tượng lần đầu gặp Lan Khê, cũng là ở bờ sông, cô mặc chiếc áo sơ mi giặt đến bạc màu, tay nắm chặt đá Long Phượng, mắt đỏ như mắt thỏ:
"Trương đội, A Hạo em ấy sẽ không giết người đâu, từ nhỏ em ấy đã ngoan ngoãn, ngay cả con gà cũng không dám giết, sao có thể giết người chứ?"
Lúc đó cô vẫn còn ôm hy vọng, vẫn còn đang biện hộ cho em trai.
Nhưng bây giờ, Trần Hạo chết rồi, Lan Khê cũng chết rồi.
"Reng reng -" Điện thoại của Đội trưởng Trương Đào đột nhiên vang lên, màn hình hiển thị "Văn phòng cục."
Anh bắt máy, vừa mới "Alo" một tiếng, sắc mặt đã thay đổi. Giọng nói đầu dây bên kia không lớn, nhưng Đội trưởng Lý Vĩ có thể thấy ngón tay Đội trưởng Trương Đào từ từ siết chặt, các đốt ngón tay trắng bệch.
"... Được, tôi biết rồi, thông báo cho tổ pháp y bên kia, làm tốt việc đối chiếu."
Đội trưởng Trương Đào cúp điện thoại, đứng chết trân tại chỗ, rất lâu không nói gì. Gió sông thổi tới, làm cảnh phục của anh kêu phần phật, sương mù đã tan gần hết, ánh nắng chiếu trên đá cuội phản xạ ra ánh sáng lạnh lẽo.
"Có chuyện gì vậy?"
Đội trưởng Lý Vĩ bước tới, khẽ hỏi.
"Thông báo thi hành án tử hình của Trần Hạo, đã thực hiện xong lúc ba giờ sáng."
Giọng Đội trưởng Trương Đào rất khàn, như bị giấy nhám mài qua:
"Chúng ta phát hiện thi thể Lan Khê ở đây, trên cục thông báo tin Trần Hạo đã chết ở đó - hai chị em họ, ngay cả lúc đi cũng đi cùng một ngày."
Anh ngồi xổm xuống, nhìn chiếc đai lưng ở eo Lan Khê. Chất vải xanh thẫm đã mòn đến mềm nhũn, những bông hoa nhỏ bằng chỉ cotton trắng ở mép vải đã gần như không nhìn rõ nữa:
"Chiếc đai lưng này là của Trần Quyên, năm đó khi Trần Quyên nhảy sông, trên người cũng thắt nó. Lan Khê đã thắt nó bao nhiêu năm nay, cuối cùng vẫn mang theo nó để đi tìm Trần Quyên và Trần Hạo."
Ngón tay Đội trưởng Trương Đào chạm vào mu bàn tay Lan Khê, cảm giác lạnh lẽo khiến anh nhớ đến báo cáo khám nghiệm tử thi Trần Quyên - năm đó khi thi thể Trần Quyên được tìm thấy, cũng lạnh lẽo như thế này, chiếc đai lưng ở eo thắt rất chặt, giống như đang nắm lấy một tia hy vọng cuối cùng. Nhưng cuối cùng, cô ấy vẫn đi, để lại Lan Khê và Trần Hạo vật lộn ở nhân gian này.
"Từ Trần Quyên, đến Trần Hạo, rồi đến Lan Khê."
Đội trưởng Lý Vĩ đứng bên cạnh, giọng nói rất nhẹ:
"Cả gia đình này, cứ thế mà mất hết rồi."
Đội trưởng Trương Đào không nói gì, chỉ cẩn thận gấp bức di thư lại, bỏ vào túi chứng cứ. Mảnh vỡ đá Long Phượng được Lão Chu pháp y bỏ vào một túi chứng cứ khác, đặt cùng với di thư. Ánh nắng ngày càng gắt, chiếu trên mặt sông lấp lánh ánh vàng, nhưng ánh sáng này lại không sưởi ấm được bãi đá cuội lạnh lẽo này, không sưởi ấm được những bi kịch nối tiếp nhau này.
Bảy giờ năm mươi phút, thi thể Lan Khê được khiêng lên cáng, phủ vải trắng. Đội trưởng Trương Đào đứng ngoài dây cảnh báo, nhìn chiếc cáng chậm rãi rời đi, trong lòng như bị thứ gì đó bóp nghẹt, đau đến khó thở. Anh nhớ lại những lời Lan Khê nói ở tiệm thẩm mỹ:
"Tôi muốn sống thật tốt, mở tiệm cho tốt, đợi A Hạo ra ngoài, chúng tôi sẽ cùng nhau sống những ngày bình yên."
Nhưng cuối cùng cô vẫn không đợi được.
Tám giờ rưỡi, Đội trưởng Trương Đào quay về Cục Công an thành phố. Đèn trong văn phòng tổ chuyên án vẫn sáng, trên bảng trắng dán đầy các manh mối về vụ án Trần Quyên:
ảnh Trần Quyên, báo cáo điều tra bắt nạt học đường, biên bản thẩm vấn Trần Hạo, lời khai Lan Khê, được nối lại với nhau bằng bút đỏ, giống như một tấm lưới dày đặc.
Anh đặt túi chứng cứ lên bàn, mảnh vỡ đá Long Phượng và di thư tỏa ra ánh lạnh dưới ánh đèn. Tiểu Ngô cảnh sát bưng một ly cà phê nóng tới:
"Trương đội, anh thức trắng đêm rồi, uống chút cà phê đi."
Đội trưởng Trương Đào nhận lấy cà phê nhưng không uống, chỉ nhìn chằm chằm vào túi chứng cứ trên bàn. Anh nhớ lại nhật ký Trần Quyên, lần trước khi điều từ phòng hồ sơ của trường ra, mặt giấy đã ố vàng. Trong nhật ký viết "Họ lại vứt sách của mình vào nhà vệ sinh", "Mình không dám nói với mẹ, mẹ sẽ buồn lắm", "Mình dường như không sống nổi nữa", mỗi một câu nói đều như một nhát dao đâm vào tim người xem.
Còn có báo cáo điều tra bắt nạt học đường. Điều tra viên đã gặp các bạn học năm xưa của Trần Quyên, có người nói "Thấy bọn Lý Lỗi chặn Trần Quyên ở cầu thang đòi tiền", có người nói "Trần Quyên từng bị bọn họ lột đồ, khóc chạy về nhà", còn có người nói "Thầy cô biết, nhưng không quản, bảo là 'trẻ con đùa nghịch'."
Chính những sự "không quản" đó, những sự "đùa nghịch" đó, đã dồn một cô gái mười lăm tuổi vào đường cùng.
Sau đó là Trần Hạo. Anh nhìn chị gái bị bắt nạt, nhìn chị gái nhảy sông, trong lòng đã gieo xuống hạt giống thù hận. Sau khi lớn lên, anh tìm những kẻ bắt nạt năm xưa để báo thù, g**t ch*t Lý Lỗi, cuối cùng chính mình cũng bị tuyên án tử hình. Đội trưởng Trương Đào nhớ lại những lời Trần Hạo nói trong phòng thẩm vấn:
"Tôi không hối hận, bọn họ nợ chị tôi, thì phải trả."
Bây giờ, Lan Khê cũng đi rồi. Cô mang theo chiếc đai lưng Trần Quyên, nắm chặt di thư Trần Hạo, nhảy xuống từ vách đá để đi tìm người thân của mình.
"Trương đội, thành viên tổ chuyên án đã đến đông đủ rồi."
Đội trưởng Lý Vĩ đẩy cửa bước vào, tay cầm một xấp tài liệu:
"Đây là tài liệu điều tra bổ sung vụ án Trần Quyên, còn có báo cáo khám nghiệm tử thi Lan Khê mà tổ pháp y vừa gửi tới."
Đội trưởng Trương Đào đứng dậy, đặt ly cà phê lên bàn:
"Họp thôi."
Chín giờ đúng, cửa văn phòng tổ chuyên án đóng lại. Đội trưởng Trương Đào đặt nhật ký Trần Quyên, báo cáo điều tra bắt nạt học đường, di thư Lan Khê, đai lưng Trần Quyên (đã bỏ vào túi chứng cứ) lên bàn họp:
"Hôm nay gọi mọi người đến đây là muốn thảo luận lại về việc định tính vụ án Trần Quyên."
Ánh mắt anh quét qua những người có mặt:
"Trước đây chúng ta định tính vụ án Trần Quyên là 'vụ án tự sát', định tính vụ án Trần Hạo là 'vụ án cố ý giết người', xem cái chết của Lan Khê là 'tự sát vì tình thâm'. Nhưng bây giờ, chúng ta xâu chuỗi những chuyện này lại mà xem - Tại sao Trần Quyên tự sát? Vì bắt nạt học đường. Tại sao Trần Hạo giết người? Vì chị gái bị bắt nạt đến chết, nên báo thù. Tại sao Lan Khê tự sát? Vì người em trai duy nhất đã chết, cô ấy không còn hy vọng để sống tiếp."
"Cho nên, đây không phải là ba vụ án độc lập, mà là một sự kéo dài của bi kịch."
Đội trưởng Trương Đào cầm nhật ký Trần Quyên lên, lật mở một trang:
"Trần Quyên viết trong nhật ký 'Mình sợ bọn họ, mình muốn trốn', nhưng cô bé không có chỗ để trốn, nhà trường không quản, gia đình không biết, cuối cùng chỉ có thể nhảy xuống sông. Cái chết của cô bé không phải là ngẫu nhiên, mà là do nạn bắt nạt học đường từng bước ép ra."
"Trương đội, ý của anh là muốn định tính lại vụ án Trần Quyên?"
Trịnh lão bên cạnh nhíu mày:
"Nhưng 'bi kịch kéo dài do bắt nạt học đường gây ra', cách định tính này trong các vụ án trước đây rất hiếm gặp, cần có đủ bằng chứng hỗ trợ."
"Bằng chứng chúng ta có."
Đội trưởng Trương Đào đẩy bản báo cáo điều tra bắt nạt học đường ra giữa bàn:
"Trong bản báo cáo này có hơn hai mươi bạn học năm xưa làm chứng, còn có biên bản nói chuyện của giáo viên năm đó - họ thừa nhận biết bọn Lý Lỗi bắt nạt Trần Quyên, nhưng vì 'ngại phiền phức', 'nghĩ là chuyện nhỏ' nên không can thiệp. Tất cả những thứ này đều là bằng chứng, chứng minh cái chết của Trần Quyên có nguồn cơn từ nạn bắt nạt học đường."
Anh lại cầm bức di thư Lan Khê lên:
"Trong di thư Lan Khê viết 'Tôi phải đi tìm A Hạo, tôi sợ em ấy không tìm thấy tôi', cái chết của cô ấy là vì cái chết của Trần Hạo, mà cái chết của Trần Hạo là vì cái chết của Trần Quyên. Ba vụ án này vòng vèo liên kết với nhau, nguồn cơn đều là nạn bắt nạt học đường năm xưa. Nếu năm đó có người có thể đứng ra quản lý bọn Lý Lỗi, nếu nhà trường có thể coi trọng, Trần Quyên sẽ không chết, Trần Hạo sẽ không báo thù, Lan Khê cũng sẽ không đi đến bước đường ngày hôm nay."
Trong văn phòng rất yên tĩnh, chỉ có tiếng gió ngoài cửa sổ thổi qua kẽ lá. Đội trưởng Lý Vĩ nhìn những chứng cứ trên bàn, nhớ lại cảnh tượng lần đầu đến nhà Trần Quyên. Mẹ Trần Quyên ngồi bên giường, tay cầm ảnh Trần Quyên, khóc nói "Nếu tôi biết sớm con bé bị bắt nạt, tôi chắc chắn sẽ không để nó gánh vác một mình."
Lúc đó anh còn cảm thấy đây chỉ là một bi kịch gia đình không may mắn, bây giờ mới hiểu đằng sau bi kịch này ẩn chứa bao nhiêu sự thờ ơ và không làm tròn trách nhiệm của nhiều người.
"Tôi đồng ý với cách định tính của Trương đội."
Đội trưởng Lý Vĩ lên tiếng:
"Trước đây chúng ta chỉ nhìn thấy bề nổi của vụ án, không nhìn thấy nguồn cơn đằng sau. Bây giờ định tính nó là 'bi kịch kéo dài do bắt nạt học đường gây ra', không chỉ là một lời giải thích cho Trần Quyên, Trần Hạo, Lan Khê, mà còn là lời cảnh tỉnh cho các trường học khác - nếu còn nhắm mắt làm ngơ trước nạn bắt nạt học đường, có thể sẽ có Trần Quyên tiếp theo, Trần Hạo tiếp theo."
Những người khác cũng lần lượt gật đầu. Trịnh lão cầm báo cáo khám nghiệm tử thi Lan Khê lên:
"Trong báo cáo khám nghiệm có nhắc đến việc lòng bàn tay Lan Khê có vết sẹo cũ, là do mảnh vỡ đá Long Phượng rạch rách trước đó, vết thương lần này là mới - cô ấy nắm chặt mảnh vỡ nhảy xuống, chính là muốn mang theo kỷ niệm với em trai mà đi. Sự chấp niệm này cũng là một phần của bi kịch kéo dài."
Đội trưởng Trương Đào nhìn mọi người, trong lòng thở phào nhẹ nhõm. Anh cầm chiếc đai lưng Trần Quyên lên:
"Chiếc đai lưng này, Trần Quyên thắt nó nhảy sông, Lan Khê thắt nó nhảy vực. Nó không chỉ là một chứng cứ, mà còn là biểu tượng của bi kịch này - từ người mẹ đến con gái, từ chị gái đến em trai, họ đều bị bi kịch này vây hãm, cuối cùng đều không thể thoát ra được."
"Vì vậy, chúng ta không chỉ phải định tính lại, mà còn phải gửi bản báo cáo định tính này đến tất cả các trường tiểu học, trung học cơ sở, trung học phổ thông, bao gồm cả đại học trong toàn thành phố."
Giọng Đội trưởng Trương Đào rất kiên định:
"Trong báo cáo phải đính kèm tất cả chi tiết vụ án, các đoạn nhật ký Trần Quyên, biên bản thẩm vấn Trần Hạo, nội dung di thư Lan Khê - để giáo viên và học sinh đều thấy được, bắt nạt học đường không phải là 'chuyện nhỏ', không phải là 'đùa nghịch', nó có thể hủy hoại một con người, một gia đình, thậm chí kéo theo nhiều bi kịch hơn nữa."
Anh đưa bản báo cáo cho Đội trưởng Lý Vĩ:
"Lý đội, bản báo cáo này giao cho cậu phụ trách, trước ngày mai nhất định phải gửi đi. Ngoài ra, hãy liên hệ với Sở Giáo dục, để họ tổ chức các buổi diễn thuyết 'Từ chối bắt nạt học đường' ở tất cả các trường học, mời các chuyên gia tâm lý, cảnh sát đến giảng bài, nói cho học sinh biết phải làm gì khi gặp bắt nạt, nói cho giáo viên biết phải can thiệp thế nào, đừng để sự im lặng tạo thành bi kịch nữa."
"Vâng, tôi sẽ sắp xếp ngay."
Đội trưởng Lý Vĩ nhận lấy bản báo cáo, khi đầu ngón tay chạm vào mặt giấy, lòng anh nặng trĩu. Bản báo cáo này không chỉ là việc lưu trữ hồ sơ cho vụ án này, mà còn là sự an ủi cho ba sinh mạng đã khuất.
Mười giờ mười lăm phút, cuộc họp kết thúc. Mọi người lần lượt bước ra khỏi văn phòng, chỉ còn lại Đội trưởng Trương Đào vẫn ngồi trước bàn. Anh nhìn những túi chứng cứ trên bàn, mảnh vỡ đá Long Phượng tỏa ra ánh sáng mờ ảo dưới ánh đèn, mép giấy di thư vẫn còn lưu lại vệt nước mắt, chất vải của chiếc đai lưng đã mòn đến mềm nhũn.
Anh nhớ lại những lời Lan Khê nói bên bờ sông "Em trai tôi không giết người", nhớ lại Trần Hạo nói trong phòng thẩm vấn "Tôi không hối hận", nhớ lại Trần Quyên viết trong nhật ký "Mình muốn trốn."
Những âm thanh này như đang vang vọng bên tai anh, nhắc nhở anh rằng sự kết thúc của vụ án này không phải là điểm cuối, mà là điểm khởi đầu của sự cảnh tỉnh.
Đội trưởng Trương Đào cầm ly cà phê lên uống một ngụm, đã nguội ngắt. Anh đứng dậy, đi đến bên cửa sổ, nhìn xuống đường phố bên dưới. Có những học sinh đeo cặp sách đi qua, nói nói cười cười, ánh nắng chiếu trên người họ ấm áp lạ thường. Anh nhớ đến Trần Quyên, nếu năm đó cô bé cũng có thể như vậy, đeo cặp sách, nói cười với bạn bè, không có bắt nạt, không có sợ hãi, cô bé bây giờ chắc cũng đang sống một cuộc sống như thế này.
"Hy vọng bi kịch như vậy sẽ không bao giờ xảy ra nữa."
Đội trưởng Trương Đào nói khẽ, thu dọn các túi chứng cứ trên bàn, cất vào tủ hồ sơ. Trên tủ hồ sơ dán một nhãn mới - "Vụ án Trần Quyên (Bi kịch kéo dài do bắt nạt học đường gây ra)".
Anh đóng cửa lại, bước ra ngoài. Ánh nắng ngoài hành lang rất sáng, chiếu trên cảnh phục của anh, như đang tiếp thêm sức mạnh cho anh. Vụ án này tuy đã kết thúc, nhưng vẫn còn rất nhiều việc phải làm, vẫn còn rất nhiều đứa trẻ cần được bảo vệ, vẫn còn rất nhiều sự thờ ơ cần được sưởi ấm. Anh biết, đây chỉ là sự khởi đầu.